Grijs kenteken: regels, kosten en kansen

Het grijs kenteken bestaat nog steeds, maar de regels zijn de afgelopen jaren flink veranderd. Sinds 1 januari 2025 betalen ondernemers BPM op nieuwe bestelauto's met een verbrandingsmotor en vanaf 2026 gelden er nieuwe tarieven voor de motorrijtuigenbelasting van elektrische bestelauto's. Daardoor is het belangrijker geworden om goed inzicht te hebben in de fiscale gevolgen van een grijs kenteken.

 

In dit artikel lees je wat een grijs kenteken precies is, aan welke voorwaarden ondernemers en voertuigen moeten voldoen en welke regels gelden voor BPM, motorrijtuigenbelasting, privégebruik en bijtelling. Ook gaan we in op actuele ontwikkelingen, zoals zero-emissiezones en de gevolgen daarvan voor ondernemers.

Wat is een grijs kenteken precies?

Een grijs kenteken is geen letterlijk grijze kentekenplaat, maar een speciale registratie. De benaming verwijst niet naar de kleur van de kentekenplaat, maar naar de fiscale status van het voertuig.

 

Het verschil tussen een personenauto met een geel kenteken en een bedrijfsauto met een grijs kenteken zit in de fiscale behandeling en de inrichting van het voertuig, niet in de kleur van de kentekenplaat.

Jarenlang bood een grijs kenteken belangrijke fiscale voordelen, zoals lagere wegenbelasting, btw-teruggave en een BPM-vrijstelling bij aanschaf.

 

Wanneer kom je in aanmerking voor een grijs kenteken?

Om in aanmerking te komen voor een grijs kenteken moet zowel de ondernemer als het type voertuig aan een aantal voorwaarden voldoen. De Belastingdienst en de RDW stellen strikte eisen aan de inrichting van voertuigen met grijs kenteken.

 

Ondernemer-eisen:

  • Ingeschreven bij de Kamer van Koophandel met een geldig btw-nummer
  • Het kenteken moet op naam staan van de onderneming of ondernemer - de auto staat dus niet privé geregistreerd
  • Voor bepaalde fiscale voordelen geldt dat de bestelauto in voldoende mate zakelijk wordt gebruikt.
  •  

Voertuig-eisen:

  • Een voertuig moet geregistreerd zijn als bedrijfsauto of bestelauto (type N1, maximaal 3.500 kg)
  • Een gesloten laadruimte met een vaste, vlakke laadvloer of een open laadbak bij bepaalde typen bestelauto's zoals een pick-up
  • De laadruimte mag geen zitplaatsen bevatten - modellen met dubbele cabine worden kritisch beoordeeld
  • Grote bestelauto's moeten voldoen aan specifieke eisen voor laadlengte en laadhoogte. Voor kleine bestelauto's gelden andere eisen voor de afmetingen van de laadruimte.

 

Wie niet aan deze eisen voldoet, valt automatisch in de personenauto-categorie met het bijbehorende geel-kentekenbelastingregime. Een grijs kenteken is bedoeld voor zakelijke voertuigen, en de Belastingdienst beoordeelt dit streng.

 

Zakelijk gebruik en de 10%-regel

Om gebruik te kunnen maken van het lage bestelautotarief, moet de bestelauto voor minimaal 10% zakelijk worden gebruikt. Zakelijke doeleinden omvatten ritten naar klanten, leveranciers, magazijnen en bouwplaatsen. Bij minder dan 10% zakelijk gebruik vervalt het belastingvoordeel. Je moet dit tijdig doorgeven aan de Belastingdienst.

 

Een goede kilometeradministratie is essentieel, ook wanneer je minder dan 500 privékilometers per jaar rijdt. Zonder sluitende registratie riskeer je discussies met de fiscus die tot naheffingen leiden.

 

Wat is er veranderd vanaf 1 januari 2025 en 1 januari 2026?

Tot en met 31 december 2024 gold voor ondernemers een BPM-vrijstelling op nieuwe bestelauto's met grijs kenteken, mits de auto aan de bestelauto-eisen voldeed. Voertuigen met een grijs kenteken betaalden geen BPM bij aanschaf. Dat tijdperk is voorbij.

 

Vanaf 1 januari 2025 is de BPM-vrijstelling afgeschaft voor nieuwe bestelauto's met een verbrandingsmotor. Voor nieuwe bestelauto's met een eerste toelating in 2025 of later moet BPM worden betaald.

 

Volledig elektrische bestelauto's zijn vooralsnog vrijgesteld van BPM. Voor voertuigen die vóór 1 januari 2025 voor het eerst zijn toegelaten, geldt een overgangsregeling: de oude ondernemersregeling blijft van kracht, inclusief de mogelijkheid tot doorschuiven bij verkoop aan een andere ondernemer.

 

Vanaf 1 januari 2026 betalen elektrische bestelauto's het volledige MRB-tarief. Het kwarttarief dat in 2025 nog gold, is komen te vervallen. Ook de gewichtscorrectie van 125 kg voor hybride bestelauto's is geschrapt.

 

Wanneer moet je BPM-aangifte doen en BPM betalen?

BPM-aangifte is verplicht bij registratie van elke nieuwe bestelauto met eerste toelating op of na 1 januari 2025. Bij emissievrije voertuigen (0 g/km) doe je wel aangifte, maar het bedrag is nul. In de praktijk wordt de aangifte vaak door de dealer of importeur verzorgd, maar als ondernemer blijf je verantwoordelijk.

 

Bij de import van een gebruikte bestelauto, bijvoorbeeld uit Duitsland of België, kan je alsnog BPM verschuldigd zijn op basis van de CO₂-uitstoot en de leeftijd van het voertuig. De exacte voorwaarden hangen af van de datum eerste toelating en de gekozen afschrijvingsmethode.

 

Motorrijtuigenbelasting (MRB) en het bestelautotarief

De motorrijtuigenbelasting (wegenbelasting) is de belasting die je periodiek betaalt, afhankelijk van gewicht, brandstof en provincie. Bestelauto's met een grijs kenteken hebben doorgaans lagere wegenbelastingtarieven dan personenauto's. Dit bestelautotarief geldt wanneer de auto als bestelauto is geregistreerd én voor minimaal 10% zakelijk wordt gebruikt.

 

Het verschil is concreet: bestelauto's hebben doorgaans lagere maandlasten dan personenauto's door lagere wegenbelasting. Voor een diesel bestelauto op grijs kenteken kan dat honderden euro's per jaar schelen ten opzichte van een geel kenteken.

 

Elektrische bestelauto's betaalden in 2025 nog een kwarttarief. Vanaf 2026 is dat voordeel verdwenen en betalen zij het volledige tarief, wat de totale kosten merkbaar verhoogt.

 

Privé rijden, bijtelling en grijs kenteken privé

Ja, je mag met een bestelauto met grijs kenteken rijden voor privédoeleinden. De fiscale gevolgen zijn daarbij duidelijk: bijtelling geldt alleen als je meer dan 500 kilometer privé rijdt met de bestelauto per kalenderjaar. Bijtelling is verplicht bij privégebruik van voertuigen met een grijs kenteken boven die grens. Rijd je minder dan 500 privékilometers per jaar? Dan heb je een sluitende rittenregistratie nodig.

 

In 2025 is het bijtellingspercentage 22% voor grijs kenteken, berekend over de volledige cataloguswaarde inclusief BPM en btw. Voor volledig elektrische voertuigen gold in 2025 nog een verlaagd tarief van 17% tot € 30.000 cataloguswaarde. In 2026 geldt voor elektrische voertuigen met grijs kenteken een bijtelling van 18% over de eerste €30.000 cataloguswaarde en 22% over het meerdere. Pas vanaf 2027 geldt het standaardtarief van 22% voor het volledige bedrag.

 

Grijs kenteken privé of zakelijk aanmerken?

Als ondernemer kies je of een auto met grijs kenteken tot het privévermogen behoort of onderdeel is van de onderneming. Bedrijfsauto's worden fiscaal vaak anders afgeschreven dan personenauto's, wat bij zakelijk aanmerken voordelig kan zijn.

  • Kies je ervoor de bestelauto privé aan te houden, dan staat deze niet op de balans van de onderneming. Je kunt zakelijke kilometers declareren, maar er geldt geen bijtelling.
  • Kies je voor zakelijk gebruik, dan staat de bestelauto op de balans van de onderneming. Je mag afschrijven en kosten aftrekken, maar bij meer dan 500 privékilometers per jaar krijg je te maken met bijtelling.

Ondernemers kunnen btw op voertuigen met een grijs kenteken geheel of gedeeltelijk terugvorderen.

 

Grijs kenteken, zero-emissiezones en Europese mobiliteit

Vanaf 2025 voeren meerdere Nederlandse steden zero-emissiezones in voor bestelauto's. Dieselauto's krijgen op termijn zonder ontheffing geen toegang meer tot deze zones, terwijl elektrische bestelwagens vrij toegang houden. De overgangsperiode verschilt per emissieklasse: Euro 5 bestelauto's mogen de zones tot 1 januari 2027 in, Euro 6 bestelauto's met een eerste toelating vóór 2025 naar verwachting tot 1 januari 2029.

 

Internationaal geldt: Nederlandse bedrijfsauto's met grijs kenteken krijgen in Duitsland en andere EU-landen te maken met milieuzones en aanvullende regels. TransConnect helpt dealers, fleetbeheerders en handelaren met het duurzaam en efficiënt transporteren van bestelauto's en bedrijfswagens door heel Europa.

 

Wat betekent dit voor ondernemers in 2026?

Voor ondernemers blijft een grijs kenteken aantrekkelijk, maar de financiële voordelen zijn kleiner geworden. De BPM-vrijstelling voor nieuwe bestelauto's met een verbrandingsmotor is verdwenen en elektrische bestelauto's betalen vanaf 2026 het volledige MRB-tarief. Daardoor is het belangrijker dan ooit om de totale kosten van aanschaf, gebruik en belastingen vooraf goed in kaart te brengen.